Heerlen millenniumgemeente

In 2007 startte de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) de campagne “Millennium Gemeente”. Doelstelling is zoveel mogelijk gemeentes en burgers actief te betrekken bij het behalen van de millenniumdoelen.  Volgens VNG campagneleider Breugem is dit haalbaar door de bewustwording van burgers te vergroten. Mensen moeten enthousiast worden en in dialoog gaan. Willen meedenken en bewust consumeren. Mensen van hier helpen mensen van daar. Zo worden sneller concrete resultaten geboekt.
 

We zijn ondertussen twee jaar verder en Nederland is nu welgeteld 122 Millenniumgemeenten rijker… and counting. Want er komen er nog steeds bij. Eén van de steden die dit jaar aan het rijtje is toegevoegd is Heerlen in de provincie Limburg. Hier werd op 5 maart 2009 officieel het startschot gegeven. Met haar 90.536 inwoners zet deze gemeente zich sinds dit voorjaar actief in voor het behalen van de millenniumdoelen. Of al langer?
 

Er bestaan namelijk al heel lang verschillende bewegingen in Heerlen die de millenniumdoelen als opzet hebben. Zelfs al voordat de doelen als zodanig benoemd werden. Zo ijvert het Vredesplatform bijvoorbeeld al meer dan dertig jaar voor vrede en veiligheid in de wereld. Het verschil  tussen vroeger en nu is dat een deel van die organisaties nu zijn ondergebracht in Heerlen Mondiaal.

Heerlen Mondiaal kreeg na de officiële start en overleg met o.a. wethouder Peter van Zutphen de opdracht een werkgroep op te richten die zich zou bekommeren over de concrete invulling van het politieke beleid. Één van de personen die hiermee aan de slag gingen is Midas Verheijden. Midas geeft onmiddellijk  aan dat hij al tijdens zijn jarenlange verblijf in het buitenland steeds weer werd geconfronteerd met de nood aan projecten die de millenniumdoelen helpen verwezenlijken. In Californië pikte hij het concept ‘Think global, act local’ op. Een zienswijze die hij hier nu actief probeert uit te dragen.
 

De Millennium werkgroep wil in principe van elke burger in Heerlen een wereldburger maken. Midas: ‘ We zien ons als een kennisbank. De verbindende factor tussen het politieke beleid en de al dan nog niet bewust gemaakte burger. Ook hebben we een zowel adviserende als controlerende functie ten opzichte van het duurzaamheids beleid van de gemeente. Een kleine overwinning hier is het feit dat zeer binnenkort in alle overheidsgebouwen eerlijke koffie geschonken zal worden.’

Waarom dan ook niet meteen eerlijke koffie bij alle horeca gelegenheden? Midas lacht. ‘Zo gemakkelijk gaat dat niet allemaal. De meeste ondernemers krijgen niet alleen koffie van hun leverancier, maar ook de koffiemachine, het servies etc.  En bij de handelaren in eerlijke koffie zit dat nog niet in het aanbod.  Als je iets wilt veranderen, moet je de markt bespelen. Vraag creëren. Als de klant het wilt,  volgen de ondernemers vanzelf.’ Het publiek bewust maken dus.

 

Hiervoor heeft de werkgroep verschillende methoden. Zo nemen ze ten eerste deel aan evenementen waar ze met een Millenniumbarometer de doelen onder de aandacht van het publiek brengen.  Passanten kunnen met een groen en rood muntje aangeven welke doelen zij het belangrijkst en minst belangrijk vinden. Interessante opmerking hier is dat een deel van de mensen het rode muntje gewoon teruggeven omdat ze alle doelen van even grote waarde schatten. Een tweede manier betrekt het medium internet. Via de websites van Hyves en Facebook en het rondsturen van nieuws -brieven geven ze een nieuwe dimensie aan ‘social networking’.  En ten laatste is er elke derde maan- dag van de maand Café Mondiaal, waarvan meneer Verheijden himself  creative director is. ‘Ik wil graag mensen bereiken die er nog niet bij betrokken zijn. Café Mondiaal doet dit op een educatieve manier met toch ook een hoge waarde van entertainment. Onder het genot van een hapje, drankje en zowel literair als muzikaal vermaak kan het publiek elke maand kennis maken met een ander doel. Er is een panel van sprekers en daarnaast ruimte voor discussie. Door elke keer een andere locatie op te zoeken, komen we weer andere mensen tegen. En de ondernemer vaart er ook bij. Eind dit jaar willen we een soort Mondiaal XL brengen in het Schunck-gebouw. Dat kan dan onder meer een op- stapje zijn voor het bedrijfsleven om te laten zien welke inspanningen zij al leveren voor het behalen van de millenniumdoelen. ’ Maar is de bewustmaking van de burger afdoende voor het bereiken van de doelen? ‘Nee, natuurlijk niet. Ik probeer de mensen op zo’n avond altijd eerst te informeren en daarna onmiddellijk  actief te betrekken. Vragen of ze eens een keer een vergadering willen bijwonen of willen helpen aan de inventarisatie van de verschillende initiatieven in Heerlen. Ik wil graag de boodschap overbrengen dat over iets nadenken en er vervolgens niet naar handelen gelijk staat aan gewoon niets doen. Na de bewustmaking volgen de keuzes. Je beseft bijvoorbeeld  dat voor het gemak van vloeibare margarine in je keuken palmolie gebruikt wordt. En dat daarvoor hele stukken regenwoud tegen de vlakte gaan. Mensen moeten enthousiast worden over het bereiken van de doelen. Ik kom nog te vaak dezelfde gezichten tegen. ’
 

En waar is het beter te beginnen mensen enthousiast te maken dan op de scholen? De werkgroep heeft besloten dat 2009 in het teken van het onderwijs staat. Zowel hier als daar. ‘We willen dat elke schoolverlater van 2012 weet waar de doelen voor staan en er actief mee betrokken is. De millenniumdoelen moeten een onderdeel  worden van het lesprogramma op de scholen. Na het afstuderen is dit net het kwalitatief geschoold personeel dat overheid en bedrijfsleven nodig zullen hebben voor de verdere realisering van de doelen. In onze werkgroep hebben we iemand aangesteld die zich hiermee bezig houdt. We willen volgend jaar een “Millenniumdag” organiseren waarbij de scholen aan het grote publiek kunnen presenteren hoe zij omgaan met dit gedachtegoed.’

Midas is duidelijk een begeesterd man. Maar hij beseft dat er nog veel hard werk voor de boeg ligt. ‘Veel personen vragen zich af waarom we steeds maar weer daar mensen uit de brand moeten helpen. En ze hebben voor een deel gelijk. Bij ons loopt alles ook nog niet op rolletjes. De issues van daar zoals gelijkheid tussen mannen en vrouwen, spelen hier ook nog altijd. Het is dus belangrijk dat we ons afvragen wat we kunnen doen zodat het zowel hier als daar beter wordt.’

Op de vraag of hij nog een persoonlijk doel heeft, antwoordt hij: ‘Ik wil graag meer mensen van onze leeftijd erbij betrekken. Helaas voelen velen zich niet maatschappelijk verantwoordelijk. Het is belangrijk dat iedereen in onze samenleving een toegevoegde waarde heeft maar dat kan alleen als ze er ook bewust mee bezig zijn. Een mentaliteitsverandering bewerkstellig je niet zomaar van de ene dag op de andere.’

Bronnen
millenniumgemeente
Heerlen millenniumgemeente